Al jaren de partner van

Circulariteit algemeen

De wereldbevolking is de afgelopen jaren enorm gegroeid en daarmee ook het gebruik van grondstoffen. Veel grondstoffen zijn echter niet oneindig te delven, dit zijn kritieke grondstoffen. Als we met zijn allen op de huidige manier van bouwen doorgaan, ontstaat er in de toekomst een tekort aan grondstoffen. Gelukkig is er een oplossing, een circulaire economie.

Definitie circulair

Maar wat is nou precies circulair? De definitiediscussie over het nieuwe begrip circulariteit is nog in volle gang, maar samengevat kan circulariteit uitgelegd worden als het niet meer uitputten van kritieke grondstoffen, door grondstoffen steeds opnieuw te gebruiken en gebruik te maken van biobased materialen. In een circulaire samenleving krijgt afval een nieuwe betekenis, afval is geen afval maar een grondstof om opnieuw te gebruiken. Circulariteit vraagt om een andere manier van denken en doen, een nieuw beleid met nieuwe regels.

Circulaire doelstellingen Nederlandse overheid

De doelstelling van de Nederlandse overheid is om in 2050 compleet circulair te zijn. 2050 komt al snel dichterbij en daarom heeft de overheid de volgende pijlers opgesteld om de transitie naar een circulaire economie te maken:

  • Bestaande productieprocessen maken efficiënter gebruik van grondstoffen, zodat er minder grondstoffen nodig zijn.
  • Wanneer nieuwe grondstoffen nodig zijn, wordt zoveel mogelijk gebruikgemaakt van duurzaam geproduceerde, hernieuwbare (onuitputtelijke) en algemeen beschikbare grondstoffen. Dit maakt Nederland minder afhankelijk van fossiele bronnen en het is beter voor het milieu.
  • Nieuwe productiemethodes ontwikkelen en nieuwe producten circulair ontwerpen

Wat is circulair bouwen

De bouwsector verbruikt een groot deel van alle grondstoffen en is daarom een belangrijke sector in de transitie naar een circulaire economie. Platform CB’23 geeft de volgende definitie aan circulaire bouwwerken: ‘Een bouwwerk dat is ontworpen en uitgevoerd volgens circulaire ontwerpprincipes en/of is gerealiseerd met circulaire producten, elementen en materialen’.

Damsteegt -

Een bouwwerk dat is ontworpen en uitgevoerd volgens circulaire ontwerpprincipes en/of is gerealiseerd met circulaire producten, elementen en materialen’.

Circulariteit in alle fases van een project

De start van een project

Bij de start van een project begint de circulaire bouwmethode. Men moet zich afvragen of het bouwwerk wel echt nodig is (Refuse). Kan het bouwwerk achterwegen gelaten worden, of kan de functie ingevuld worden door een bouwwerk met minder (kritieke) grondstoffen (reduce)?

De ontwerpfase

In de ontwerpfase kan veel winst behaald worden door al rekening te houden met de sloopfase. Een van de ontwikkelingen is het standaardiseren van bouwwerken, waardoor het productieproces efficiënter ingericht kan worden. Een tweede ontwikkeling is demontabel bouwen. Bij demontabele bouw worden bouwwerken zo ontworpen dat de verschillende onderdelen makkelijk uit elkaar gehaald kunnen worden. Ten derde kan een ontwerper al rekening houden met eventuele uitbreidingen in de toekomst (rethink). Bij een brug waar nu nog twee banen nodig zijn, kunnen in de toekomst drie banen nodig zijn. Door rekening te houden met ruimte voor een derde baan hoeft de brug niet snel vervangen te worden door een grotere.

Bij een ontwerp horen materialen. Een ontwerper kan kiezen voor standaard materialen, maar ook voor biobased materialen. Steeds vaker wordt er voor standaard materialen een duurzame variant gemaakt. Biobased materiaal is oneindig, waardoor het bijdraagt aan een circulaire economie. Daarnaast is het gebruik van hergebruikte materialen een goede optie.

De productiefase

Door de productiefase op een slimme manier in te richten kan er veel materiaal bespaard worden. Materialen die in een standaardmaatvoering komen of over zijn kunnen nog gebruikt worden in andere constructies. Ook het gebruik van innovatief materieel, zoals een 3D printer zorgt voor minder afvalmateriaal.

De gebruiksfase

Tijdens de gebruiksfase dient het bouwwerk goed onderhouden te worden (repair). Door goed onderhoud gaat een bouwwerk langer mee. Een extra mogelijkheid is het plaatsen van slimme sensoren in een brug of kademuur, die het object monitoren. Door een object op deze manier te monitoren weet een beheerder wanneer een brug of delen van de brug vervangen moeten worden.

De eindfase

Het bouwwerk is aan het einde van de levensduur of overbodig geworden. Vroeger werd het bouwwerk gesloopt en de materialen verbrand. In een circulaire economie denken we na over het opknappen of hergebruiken van een bouwwerk. De eerste stap is kijken of een bouwwerk echt gesloopt moet worden of dat de levensduur verlengt kan worden door het bouwwerk op te knappen door bepaalde onderdelen te vervangen in plaats van het gehele bouwwerk. Het kan ook voorkomen dat een bouwwerk nog niet aan het einde van zijn levensduur is, maar het overbodig is geworden. In dat geval moet er worden gekeken naar de mogelijkheid om het bouwwerk in zijn geheel te hergebruiken op een andere locatie (re-use). Dit resulteert in marktplaatsen voor bouwwerken. Als het niet mogelijk is om een bouwwerk in zijn geheel opnieuw te gebruiken wordt er gekeken naar de mogelijkheid om delen van het bouwwerk opnieuw te gebruiken in dezelfde of een andere functie (remanufacture & repurpose).

Om inzichtelijk te maken welke materialen er vrijkomen bij de sloop van een bouwwerk wordt er van te voren een materialenpaspoort opgesteld. Een materialenpaspoort is een document waarin staat welke materialen in welke hoeveelheid in een bouwwerk zitten verwerkt. Zo kunnen alle partijen rekening houden met de materialen die vrijkomen bij de productie van nieuwe bouwwerken.

Soms is het niet mogelijk om gebruikte materialen nog ergens in te verwerken. In dat geval zijn er twee keuzes, recyclen en verbranden. Door een materiaal de recyclen wordt het opnieuw een grondstof (recycle). Deze grondstof kan weer verwerkt worden in een materiaal en het materiaal in een bouwwerk. Dit klinkt heel circulair, maar het recyclen van materialen kost vaak veel energie en dat zorgt ervoor dat ‘recycle’ een van de laagste niveaus op de circulariteitsladder is. Het laagste niveau van circulariteit is het verbranden van een materiaal waarbij er energie wordt opgewekt (recover).

De verbinders van morgen

Veelgestelde vragen

Welke werkzaamheden voert Damsteegt uit?

Wij ontzorgen onze opdrachtgevers volledig. Dat is onze integrale aanpak. Het advies, de engineering, productie, realisatie én beheer en onderhoud; alle schakels in de keten hebben wij in eigen beheer.

Hoelang is de uitvoeringsduur van een brug?

Uiteraard hangt dit af van de omvang, materialisatie en locatie van de brug. In onze productiehallen in Meerkerk, wordt de brug in zijn geheel of in verschillende componenten geprefabriceerd. Wij doen dit in staal, beton, composiet en hout of een combinatie van materialen. Daardoor kunnen wij de uitvoeringsduur en hinder op locatie minimaliseren.

Met ons eigen materieel en ervaren personeel zijn we klaar voordat u het in de gaten heeft. Bovendien ondervindt u door deze werkmethode in veel gevallen geen hinder.

Wat doet Damsteegt om bruggen veilig en betrouwbaar te houden?

Uiteraard bouwen we met het oog op de toekomst. Veilig en duurzaam. Daarnaast stellen wij een beheer- en onderhoudsplan op om een maximale levensduur te kunnen borgen. Hierin is vastgelegd wanneer we een brug moeten inspecteren en wanneer onderdelen van een brug aan vervanging toe zijn. Ons beheer- en onderhoudsteam is dagelijks op pad om hier uitvoering aan te geven.

Waarom is circulariteit een thema bij Aannemersbedrijf Damsteegt?

Vooropgesteld, wij zijn geen milieudeskundigen. Maar we zien wel dat de wereld om ons heen verandert. De vraag naar grondstoffen stijgt, terwijl de voorraad afneemt. Daarom ontwerpen we anders, hergebruiken we vrijkomende onderdelen en zetten we afval en andere reststromen in als nieuwe grondstof. Simpel gezegd; minimale onttrekking van nieuwe grondstoffen, maximaal hergebruik.

Hoe zorgen jullie er voor dat de levensduur van constructies gemaximaliseerd wordt?

Goed onderhoud verlengt de levensduur van een constructie. Dagelijks zijn bij ons verschillende onderhoudsploegen op pad om preventief onderhoud uit te voeren aan civiele kunstwerken en constructies. Daarnaast zorgen onze modulaire en demontabele ontwerpen ervoor dat onderdelen makkelijk vervangen kunnen worden zonder dat er een volledig nieuwe constructie nodig is.